Rozpoczynamy cykl wpisów, aby przybliżyć wam dolegliwości, z jakimi możecie udać się do fizjoterapeuty. Poruszymy temat skręcenia stawu skokowego, które zdarza się dosyć często (ok. 300 tyś. Polaków w ciągu roku). 95% skręceń to przypadki, w których stopa przesuwa się do zewnętrznej krawędzi (inwersyjne), pozostałe 5% – skręcenia do wewnątrz (ewersyjne). Na dysfunkcję mogą cierpieć osoby bardzo aktywne (szczególnie biegacze, piłkarze, siatkarze), jak również domatorzy, którzy doznali urazu w domu, podczas spaceru itd.
Do tej kontuzji najczęściej dochodzi w skutek nieprawidłowego postawienia stopy na podłożu, kiedy to zostaje przekroczony fizjologiczny zakres ruchu w stawie skokowym. Podczas takiego ruchu następuje uszkodzenie torebki stawowej oraz więzadeł.
3 STOPNIE SKRĘCENIA
Występują trzy stopnie skręcenia stawu skokowego, a pojawiające się objawy powiązane są ze stopniem urazu. Mogą wystąpić takie symptomy jak: silny ból (zazwyczaj po bocznej stronie), obrzęk, zasinienie skóry, tkliwość w miejscu urazu, niestabilność stawu, ograniczenie ruchomości.
Stopień I – to naciągnięcie więzadeł. Istnieje niewielki obrzęk i tkliwość przy dotyku bez cech niestabilności stawu.
Stopień II – (naderwanie) charakteryzuje się znacznym obrzękiem i wylewem podskórnym oraz bolesnością. Pacjent ma trudności w chodzeniu i wspięciu na palce.
Stopień III -( rozerwanie) pojawia się masywny obrzęk i bolesność, ograniczenie ruchu w stawie. Wyczuwalna jest również niestabilność stawu skokowego.
GIPS CZY ORTEZA ?
Dobrym badaniem, aby określić stopień urazu i rozległość uszkodzenia tkanek miękkich jest badanie USG bądź rezonans magnetyczny.
Jeżeli nie doszło do złamania kości to unieruchamianie w opatrunku gipsowym jest zazwyczaj zbędne, ponieważ w znacznym stopniu może wydłużyć regenerację tkanek miękkich.Gips założony w ostrej fazie urazu nie pozwala na prawidłowe leczenie obrzęku i ewentualnego wysięku w stawie, a także uniemożliwia prowadzenie wczesnej mobilizacji stawu. W rezultacie po zdjęciu gipsu często mamy do czynienia z utrwalonym, włókniejącym wysiękiem w stawie, który trwale ograniczyć może zakres ruchomości, doprowadzając do rozwoju wczesnych zmian zwyrodnieniowych. Badania naukowe dowodzą, że leczenie całkowitym unieruchomieniem w opatrunku gipsowym jest najmniej korzystnym sposobem leczenia.
Jak długo należy odpoczywać po urazie?
stopień I – stabilizator 7-10 dni, treningi po 10 dniach,
stopień II – odciążanie do ustąpienia bólu, stabilizator 10-14 dni,
stopień III – odciążanie 3 tygodni, stabilizator 6 tygodni,
po rekonstrukcji więzadeł bezpieczny powrót do pełnej aktywności po ponad 12 tygodniach.
Pamiętaj!
Doraźnie po skręceniu stawu skokowego w pierwszych trzech dniach należy zastosować protokół R.I.C.E., który obejmuje:
Rest – odpoczynek, zaprzestań aktywności, która spowodowała uraz, nie obciążaj kończyny.
Ice – obniżenie temperatury tkanek, zmniejszenie bólu, reakcji zapalnej. Schładzaj miejsce okładem żelowym lub woreczkiem z lodem (10-15 min, kilka razy dziennie).Pamiętaj! Zawsze przez materiał, aby nie odmrozić okolicy.
Compression – ucisk, nie dopuści to do wystąpienia nadmiernego obrzęku. Do kompresji użyj bandaża elastycznego ale owijaj zbyt mocno, aby nie utrudniać krążenia.
Elevation – uniesienie kończyny. Ułatwi to odpływ chłonki i zredukuje obrzęk. Do elewacji użyj zwinięty koc lub poduszkę.
Dobrym rozwiązaniem jest zastosowanie specjalnego mankietu chłodzącego Cryo Cuff firmy Aircast, który jest na wypożyczenie w naszej ofercie. To połączenie efektu chłodzenia oraz kompresji. Zimna woda wypełniająca mankiet, jednocześnie uciska staw i obniża temperature tkanek, działając przeciwbólowo, przeciwobrzękowo i przeciwzapalnie.
Poniżej przedstawiamy film z zastosowaniem mankietu chłodzącego CryoCuff.
U fizjoterapeuty …
Po 2-3 dniach (lub od razu) uraz należy skonsultować z fizjoterapeutą, aby wdrożyć dodatkowe techniki oraz ćwiczenia przyśpieszające regenerację naciągniętych więzadeł oraz torebki stawowej. Stosuje się również zabiegi z zakresu fizykoterapii, które mają na celu zmniejszyć obrzęk, ból i przyspieszyć gojenie się tkanek, Najczęściej są to zabiegi laseroterapii, krioterapii oraz kinesiotaping.
Na wizycie głównie będziemy bodźcować tkanki miękkie, jak również zostaną pokazane ćwiczenia zwiększające stabilność i czucie głębokie stawu skokowego (propriocepcja). Ćwiczenia propriocepcji wpłyną na powrót do fizjologicznego ustawienia kości w stawie skokowym względem siebie dzięki bodźcowaniu receptorów znajdujących się w ścięgnach, mięśniach, więzadłach, torebce stawowej.
Kolejnym celem ćwiczeń jest wyrównanie istniejących zaburzeń, polepszenie kontroli nerwowo- mięśniowej oraz zwiększenie ruchomości w stawie skokowym, która poprzez uraz została zaburzona. Ważna jest również praca na całej taśmie mięśniowej kończyny dolnej, aby wyrównać napięcia powstałe podczas urazu.
Działania w gabinecie pozwolą uchronić Cię przed nawracającą niestabilnością stawu, a co za tym idzie szybszym procesem zmian zwyrodnieniowych.
Przykładowe ćwiczenia
ĆWICZENIE NR 1
Pozycja wyjściowa: stojąc
Ruch: stań na jednej nodze (noga chora), podciągnij kolano do brzucha.
Uwagi:
staraj się utrzymać 30 sekund. Jeżeli ćwiczenie jest za trudne to rozpocznij od wspięć na place (dwie stopy).
Utrudnienie:stanie na poduszce sensorycznej/materacu/zwykłej poduszce. Powtórz 3 serie po 10 powtórzeń.
ĆWICZENIE NR 2
Pozycja wyjściowa: stojąc przodem do ściany, noga chora w przód, cała stopa oparta (palce stopy 20-30 cm od ściany) – wykrok nogą chorą, możesz asekurować się poprzez trzymanie się ściany
Ruch: maksymalne zbliżenie kolana do ściany bez odrywania pięty
Uwagi: ruch wykonuj płynnie, w zakresie maksymalnym (ale bezbólowym!). Wykonaj 3 serie po 10 powtórzeń
Jeżeli doszło u Ciebie do skręcenia stawu skokowego lub uprawiasz sport i chciałbyś zapoznać się z większą ilością ćwiczeń to zapraszamy na wizytę, czekamy na Ciebie.
Pamiętaj! Dobrze przeprowadzona rehabilitacji uchroni Cię przed nawracającymi urazami oraz bólem.
Zespoł Fizjostrefa – Centrum Fizjoterapii